{"id":14273,"date":"2025-09-25T08:55:03","date_gmt":"2025-09-25T05:55:03","guid":{"rendered":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/?p=14273"},"modified":"2025-09-25T09:05:19","modified_gmt":"2025-09-25T06:05:19","slug":"temel-ftp-komutlari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/temel-ftp-komutlari\/","title":{"rendered":"Temel FTP Komutlar\u0131"},"content":{"rendered":"

Dosya Transfer Protokol\u00fc, yani FTP, internet \u00fczerinden dosyalar\u0131 bir bilgisayardan di\u011ferine aktarmak i\u00e7in kullan\u0131lan en eski ve g\u00fcvenilir y\u00f6ntemlerden biridir. Web geli\u015ftiricileri, sistem y\u00f6neticileri ve dosya payla\u015f\u0131m\u0131 yapan herkes i\u00e7in FTP, hala vazge\u00e7ilmez bir ara\u00e7. Peki, FTP\u2019yi etkili kullanmak i\u00e7in hangi komutlar\u0131 bilmek gerekir? \u0130\u015fte g\u00fcnl\u00fck hayatta i\u015finizi kolayla\u015ft\u0131racak temel FTP komutlar\u0131, sade ve anla\u015f\u0131l\u0131r bir \u015fekilde.<\/p>\n

FTP Nedir ve Neden Kullan\u0131l\u0131r?<\/h2>\n

FTP sunucu<\/a> ile istemci aras\u0131nda dosya al\u0131\u015fveri\u015fi yapmay\u0131 sa\u011flayan bir protokold\u00fcr. \u00d6rne\u011fin, bir web sitesinin dosyalar\u0131n\u0131 sunucuya y\u00fcklemek, yedek almak ya da b\u00fcy\u00fck dosyalar\u0131 payla\u015fmak i\u00e7in FTP kullan\u0131l\u0131r. Grafiksel aray\u00fczl\u00fc programlar (FileZilla gibi) olsa da, komut sat\u0131r\u0131 \u00fczerinden FTP kullanmak h\u0131zl\u0131 ve esnek bir y\u00f6ntemdir. Komut sat\u0131r\u0131nda FTP ile \u00e7al\u0131\u015fmak, \u00f6zellikle otomasyon script\u2019leri yazarken ya da uzak sunucularda i\u015flem yaparken hayat kurtar\u0131r.\"FTP<\/p>\n

FTP\u2019ye Ba\u011flanma<\/h2>\n

FTP komutlar\u0131n\u0131 kullanmadan \u00f6nce bir sunucuya ba\u011flanman\u0131z gerekir. Komut sat\u0131r\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131n (Windows\u2019ta CMD, Linux veya macOS\u2019ta Terminal) ve \u015fu ad\u0131mlar\u0131 izleyin:<\/p>\n

    \n
  1. FTP istemcisini ba\u015flat\u0131n<\/strong>: Komut sat\u0131r\u0131na ftp<\/code> yaz\u0131n ve Enter\u2019a bas\u0131n.<\/li>\n
  2. Sunucuya ba\u011flan\u0131n<\/strong>: open sunucu_adresi<\/code> komutunu kullan\u0131n. \u00d6rne\u011fin, open ftp.example.com<\/code>. Sunucu adresini bilmiyorsan\u0131z, hosting sa\u011flay\u0131c\u0131n\u0131zdan alabilirsiniz.<\/li>\n
  3. Kullan\u0131c\u0131 ad\u0131 ve \u015fifre girin<\/strong>: Ba\u011flant\u0131 kuruldu\u011funda, kullan\u0131c\u0131 ad\u0131 ve \u015fifrenizi girmeniz istenir. Baz\u0131 sunucular anonim ba\u011flant\u0131ya izin verir; bu durumda kullan\u0131c\u0131 ad\u0131 olarak anonymous<\/code> yazabilirsiniz.<\/li>\n<\/ol>\n

    Ba\u011flant\u0131 sa\u011fland\u0131ktan sonra, art\u0131k dosya i\u015flemlerine ba\u015flamak i\u00e7in komutlar\u0131 kullanabilirsiniz.<\/p>\n

    Temel FTP Komutlar\u0131<\/h2>\n

    FTP\u2019de en s\u0131k kullan\u0131lan komutlar, dosya ve klas\u00f6r i\u015flemlerini y\u00f6netmek i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u015fte bilmeniz gereken temel komutlar ve ne i\u015fe yarad\u0131klar\u0131:<\/p>\n

      \n
    • dir<\/strong> veya ls<\/strong>: Sunucudaki mevcut dizindeki dosyalar\u0131 ve klas\u00f6rleri listeler. dir<\/code> daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir liste sunarken, ls<\/code> k\u0131sa bir \u00f6zet g\u00f6sterir. \u00d6rnek: dir<\/code>.<\/li>\n
    • cd [klas\u00f6r_ad\u0131]<\/strong>: Sunucuda bir klas\u00f6re ge\u00e7i\u015f yapar. \u00d6rne\u011fin, cd belgeler<\/code>. Bir \u00fcst dizine \u00e7\u0131kmak i\u00e7in cd ..<\/code>.<\/li>\n
    • pwd<\/strong>: \u015eu an bulundu\u011funuz dizinin tam yolunu g\u00f6sterir. \u00d6rne\u011fin, \/home\/kullanici\/belgeler<\/code>.<\/li>\n
    • get [dosya_ad\u0131]<\/strong>: Sunucudan yerel bilgisayar\u0131n\u0131za dosya indirir. \u00d6rne\u011fin, get dosya.txt<\/code>.<\/li>\n
    • mget [dosya_\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc]<\/strong>: Birden fazla dosyay\u0131 indirir. \u00d6rne\u011fin, mget *.jpg<\/code>.<\/li>\n
    • put [dosya_ad\u0131]<\/strong>: Yerel bilgisayar\u0131n\u0131zdan sunucuya dosya y\u00fckler. \u00d6rne\u011fin, put resim.jpg<\/code>.<\/li>\n
    • mput [dosya_\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc]<\/strong>: Birden fazla dosyay\u0131 sunucuya y\u00fckler. \u00d6rne\u011fin, mput *.pdf<\/code>.<\/li>\n
    • delete [dosya_ad\u0131]<\/strong>: Sunucudaki bir dosyay\u0131 siler. \u00d6rne\u011fin, delete eski_dosya.txt<\/code>.<\/li>\n
    • mkdir [klas\u00f6r_ad\u0131]<\/strong>: Sunucuda yeni bir klas\u00f6r olu\u015fturur. \u00d6rne\u011fin, mkdir yedekler<\/code>.<\/li>\n
    • rmdir [klas\u00f6r_ad\u0131]<\/strong>: Sunucudaki bo\u015f bir klas\u00f6r\u00fc siler. \u00d6rne\u011fin, rmdir eski_klasor<\/code>.<\/li>\n
    • binary<\/strong>: Dosya transferini ikili modda yapar. Resim, video veya s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f dosyalar i\u00e7in. \u00d6rnek: binary<\/code>.<\/li>\n
    • ascii<\/strong>: Dosya transferini metin modda yapar. Metin dosyalar\u0131 i\u00e7in. \u00d6rnek: ascii<\/code>.<\/li>\n
    • bye<\/strong> veya quit<\/strong>: FTP oturumunu kapat\u0131r. \u00d6rnek: bye<\/code>.<\/li>\n<\/ul>\n

      FTP ile Dosya Transferi (Pratik \u00d6rnek)<\/h2>\n

      Diyelim ki bir web sitesinin dosyalar\u0131n\u0131 sunucuya y\u00fcklemek istiyorsunuz. Ad\u0131m ad\u0131m \u015fu \u015fekilde ilerleyebilirsiniz:<\/p>\n

        \n
      1. Komut sat\u0131r\u0131na ftp<\/code> yaz\u0131n ve open ftp.siteniz.com<\/code> ile sunucuya ba\u011flan\u0131n.<\/li>\n
      2. Kullan\u0131c\u0131 ad\u0131 ve \u015fifrenizi girin.<\/li>\n
      3. cd public_html<\/code> komutuyla web sitenizin ana dizinine gidin.<\/li>\n
      4. binary<\/code> komutuyla transfer modunu ikili moda al\u0131n.<\/li>\n
      5. put index.html<\/code> ile ana sayfan\u0131z\u0131 y\u00fckleyin.<\/li>\n
      6. mput *.jpg<\/code> ile t\u00fcm g\u00f6rselleri toplu halde g\u00f6nderin.<\/li>\n
      7. dir<\/code> ile dosyalar\u0131n y\u00fcklendi\u011fini kontrol edin.<\/li>\n
      8. \u0130\u015finiz bitti\u011finde bye<\/code> ile ba\u011flant\u0131y\u0131 kapat\u0131n.<\/li>\n<\/ol>\n

        Bu i\u015flem, FileZilla gibi bir programla ayn\u0131 sonucu verir ama komut sat\u0131r\u0131 daha h\u0131zl\u0131d\u0131r ve script\u2019lerle otomatikle\u015ftirilebilir.<\/p>\n

        FTP Kullan\u0131rken Nelere Dikkat Edilmeli?<\/h2>\n

        FTP g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ara\u00e7 olsa da, do\u011fru kullan\u0131lmazsa sorun \u00e7\u0131karabilir. \u0130\u015fte birka\u00e7 ipucu:<\/p>\n

          \n
        • G\u00fcvenlik<\/strong>: Standart FTP, verileri \u015fifresiz aktar\u0131r. M\u00fcmk\u00fcnse FTPS veya SFTP kullan\u0131n.<\/li>\n
        • Do\u011fru Transfer Modu<\/strong>: Metin dosyalar\u0131 i\u00e7in ascii<\/code>, di\u011fer dosyalar i\u00e7in binary<\/code> se\u00e7in.<\/li>\n
        • Dosya \u0130zinleri<\/strong>: Y\u00fckledi\u011finiz dosyalarda do\u011fru izinler (\u00f6rne\u011fin, 644 veya 755) oldu\u011fundan emin olun.<\/li>\n
        • Ba\u011flant\u0131 Sorunlar\u0131<\/strong>: Sunucu yan\u0131t vermiyorsa, firewall ayarlar\u0131n\u0131 veya passive<\/code> modunu kontrol edin.<\/li>\n<\/ul>\n

          FTP Komutlar\u0131n\u0131 Kimler Kullanmal\u0131?<\/h2>\n

          FTP komutlar\u0131, \u00f6zellikle \u015fu ki\u015filer i\u00e7in faydal\u0131d\u0131r:<\/p>\n

            \n
          • Web Geli\u015ftiricileri<\/strong>: Site dosyalar\u0131n\u0131 h\u0131zl\u0131ca sunucuya y\u00fcklemek i\u00e7in.<\/li>\n
          • Sistem Y\u00f6neticileri<\/strong>: Sunucu yedeklemelerini almak i\u00e7in.<\/li>\n
          • Otomasyon Uzmanlar\u0131<\/strong>: Script\u2019lerle toplu dosya i\u015flemlerini otomatikle\u015ftirmek i\u00e7in.<\/li>\n
          • Hobi Kullan\u0131c\u0131lar\u0131<\/strong>: Kendi sunucular\u0131nda dosya payla\u015f\u0131m\u0131 yapanlar i\u00e7in.<\/li>\n<\/ul>\n

            Komut sat\u0131r\u0131na al\u0131\u015fk\u0131n de\u011filseniz, ba\u015flang\u0131\u00e7ta biraz karma\u015f\u0131k gelebilir. Ama birka\u00e7 denemeden sonra, bu komutlar parmaklar\u0131n\u0131z\u0131n ucunda olacak.<\/p>\n

            FTP Alternatifleri<\/h2>\n

            FTP, hala yayg\u0131n olsa da, baz\u0131 durumlarda alternatifler daha uygun olabilir:<\/p>\n

              \n
            • SFTP<\/strong>: Daha g\u00fcvenli bir dosya transfer protokol\u00fc.<\/li>\n
            • SCP<\/strong>: Dosyalar\u0131 SSH \u00fczerinden kopyalamak i\u00e7in.<\/li>\n
            • Cloud Depolama<\/strong>: Google Drive veya Dropbox gibi hizmetler.<\/li>\n<\/ul>\n

              Yine de FTP\u2019nin sadeli\u011fi ve geni\u015f uyumlulu\u011fu, onu bir\u00e7ok senaryoda vazge\u00e7ilmez k\u0131lar.<\/p>\n

              Hadi komut sat\u0131r\u0131n\u0131 a\u00e7 ve ftp<\/code> yazarak bu komutlar\u0131 denemeye ba\u015fla! Birka\u00e7 dosya transferinden sonra FTP\u2019nin ne kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc ve pratik oldu\u011funu fark edeceksin.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

              Dosya Transfer Protokol\u00fc, yani FTP, internet \u00fczerinden dosyalar\u0131 bir bilgisayardan di\u011ferine aktarmak i\u00e7in kullan\u0131lan en eski ve g\u00fcvenilir y\u00f6ntemlerden biridir. Web geli\u015ftiricileri, sistem y\u00f6neticileri ve dosya payla\u015f\u0131m\u0131 yapan herkes i\u00e7in FTP, hala vazge\u00e7ilmez bir ara\u00e7....<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":14276,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-14273","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sunucu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14273","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14273"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14273\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14280,"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14273\/revisions\/14280"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14276"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14273"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14273"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.inetmar.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14273"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}